[الاهیات روشنگری و پرسش از موضع خداوند درنسبت با انسان و جهان ]بازنشر وبنوشته در سایت/ دی 1400

[1 1 و 1 از 1 1 1 با 1 و 1 ]

1 1 در 1 جامعه شناسان  جوان /  دی 1400

خانه/آرشیو مطالب/علمی تحلیلی علمی تحلیلی

 دکتر سیدمحمود نجاتی حسینی1 روز پیش

0 خواندن این مطلب 4 دقیقه زمان میبرد

الاهیات چیست؟ منظور از الاهیات، دانش پرسش از خداوند و نسبت انسان و جهان با اوست.

الاهیات روشن گری چیست؟

صفت روشن گری در الاهیات نیز به تعبیر ما الهیاتی است که به طرزی انتقادی رادیکال به پرسش از نسبت خدا با انسان و جهان و پیش از آن ماهیت خداوندی خدا یعنی صفات و شئونات الاهی او می پردازد، با این هدف که به تقویت اعتقاد آگاهانه تر از خداوند و نسبت انسان با او در جهان بیانجامد.

به این معنا و دست کم آن گونه که من فهم می کنم الاهیات روشن گری هر چند انتقادیست، اما به صورتی هنجاری و نرماتیو در خدمت تقویت فهم قوی تر، دقیق تر، مستند تر، مدلل تر، عاقلانه تر و معقول تر از هستی خداوند و کیستی او و موضع گیری او در نسبت با ما و جهان ما است.

چرا باید از موضع خداوند پرسید؟

دست کم برای دین گرایان و دین ورزان یعنی معتقدان به خداوند به عنوان خالق جهان و انسان و مدیر مدبر هستی این مساله مهم است که بفهمند خداوند چرا و  چگونه با انسان و جهان نسبت برقرار می کند؟

و در این نسبت انسان با خداوند چه موضعی باید داشته باشد؟

ما چگونه می توانیم از موضع خداوند در قبال ایده ها و رویه های زیست جهانی که داریم دفاع کنیم؟

و نیز این که چگونه می توانیم به تصحیح تعامل مان با خداوند بیشتر اقدام کنیم؟

چه پرسشی در اولویت است؟

به گمانم پرسش پرسش ها این است:

آیا موضع خداوند سنت گرا است؟ یا مدرن است و یا پست مدرن؟ یا همه این ها است ؟ و یا نه، از مقوله دیگریست که با مقولات انسانی ما جور نیست؟

چه پاسخی به این پرسش می توان داد؟

پاسخ مفروض ما این است:

چون خداوند در هیچ گفتمان و اپیستمه و بازی زبانی نمی گنجد، همان گونه که وفق الاهیات سنتی ادیان ابراهیمی (یهودی، مسیحی، اسلامی) در زمان و مکان و جایگاه خاصی نمی گنجد، لذا «موضع خداوند» باید منطقاً: